Hoe is het gesteld met het ondernemerslandschap in Vlaanderen?

“Sommige sectoren hebben het moeilijk in Vlaanderen, dat merk je ook aan de reorganisaties in sommige bedrijven. Toch is er in het algemeen een lichte heropleving van onze Vlaamse economie en is er een enorme vraag naar onder meer IT’ers, digital marketeers, webdesigners, internationale salesprofielen, onderzoekers, verpleegkundigen, consultants, koeriers, enz. Tegelijk daalt de werkloosheid in alle Vlaamse provincies. Bovendien exporteerden we nog nooit zoveel als in 2015, en in 2016 gaan we daar zelfs nog over. We exporteren nu zelfs terug meer dan we importeren.”

“Het aantal starters is tijdens de eerste zes maanden van dit jaar met 4,5% gestegen, en dat terwijl 2015 ook op dat vlak een recordjaar was. De goede ondersteuning van starters in Vlaanderen heeft hier zeker iets mee te maken. Daarnaast is ook de mentaliteit bij de jongere generaties veranderd. Steeds meer van hen willen freelancer of zelfstandige zijn. Voor anderen was de crisis dan weer een schakelmoment om een nieuwe uitdaging te zoeken.”

Wat zijn de troeven van Vlaanderen op het vlak van ondernemen?

“Dankzij het niveau van ons onderwijs beschikken we over hoogopgeleid personeel. Onze ervaring bij Cartamundi leert dat daar het verschil kan worden gemaakt. Daarnaast ligt Vlaanderen uiteraard centraal in West-Europa, waardoor het met zijn havens fungeert als de poort naar Europa. We bevinden ons ook op het kruispunt van de Germaanse, Romaanse en Angelsaksische cultuur. Hierdoor kunnen we ons flexibel opstellen en aanpassen tegenover internationale partners.”

“Vlaanderen wordt trouwens gezien als een neutrale en stabiele regio, en we beschikken over heel wat innovatieve bedrijven in de digitale sectoren, de maakindustrie en de zorgsector. Tot slot zijn we een open economie. Maar liefst 85% van ons BBP is export. Daarmee staan we in Europa op de tweede plaats.”

Wat is er nodig om een succesvol ondernemer te zijn in Vlaanderen?

“Ieder bedrijf moet een duidelijk doel hebben én een visie hoe men daar kan raken. Zo willen we bij Cartamundi mensen doen samenspelen en de wereldleider zijn in onze niche. Daarnaast zijn uiteraard ook de durf en ambitie om te groeien, flexibiliteit en innovativiteit niet te missen eigenschappen.”

“Bedrijven moeten zich vandaag continu kunnen aanpassen aan de steeds sneller veranderende omstandigheden. Verder moet je interesse tonen voor andere culturen. Vlaanderen is nu eenmaal niet groot, dus om te kunnen groeien is internationalisatie belangrijk. Tot slot zijn de steun van een sterk netwerk van partners en goede medewerkers onontbeerlijk.”

Wat zijn de grootste uitdagingen voor Vlaamse ondernemers?

“Een van de belangrijkste uitdagingen is uiteraard de hoge loonlast in vergelijking met onze buurlanden. We merken bijvoorbeeld dat de loonkost in Vlaanderen meer dan 50% hoger ligt dan in Engeland. Wijzelf lossen dit voor een deel op door gebruik te maken van de economische werkloosheid en interimkrachten. Onze activiteit is immers erg seizoensgevoelig. Daarnaast biedt ook automatisering deels een antwoord op de hoge loonlast. De machines die we in Vlaanderen gebruiken, zijn veel gesofisticeerder dan in andere landen. Er zijn hierdoor minder, maar ook hoger opgeleide profielen nodig om ze te bedienen.”

“Een andere uitdaging betreft de administratieve vereenvoudiging. Er bestaan in Vlaanderen heel wat complexe normen, wetgevingen en fiscale regels die het de ondernemer niet gemakkelijk maken. Daarnaast zorgt de vergrijzing er in Vlaanderen voor dat we veel nieuwe mensen moeten rekruteren, en dat leidt dan voor sommige profielen tot een war for talent waarbij we mensen proberen te overtuigen via corporate branding.”

Hoe kan er in Vlaanderen een kader worden geschept dat ondernemen nog meer stimuleert en de slaagkansen verhoogt?

“Vooral het onderwijs speelt hierin een zeer belangrijke rol. De focus moet worden verlegd van het verwerven van pure kennis naar het ontwikkelen van vaardigheden zoals communicatief zijn, flexibiliteit, creativiteit, enz. Zo’n vaardigheden heb je voor het leven, terwijl je kennis daarentegen altijd zal moeten blijven bijscholen. Bovendien moeten ondernemen en economie meer aan bod komen in het lessenpakket. Economie zou een basisvak moeten worden voor alle richtingen.”

“Ook de media kunnen een rol spelen bij de beeldvorming rond ondernemen en het in beeld brengen van inspirerende voorbeelden. Zo moet bijvoorbeeld het belang van bedrijven in onze economie duidelijk worden gemaakt. Men realiseert het zich vaak niet, maar in de privésector werken er zo’n 3,2 miljoen mensen. Zij moeten zorgen dat de 8 miljoen anderen kunnen leven, want het geld in onze economie komt nu eenmaal van de bedrijven.”

“Vlaanderen wil zich positioneren als het logistieke hart van Europa, maar tegelijk breken we ook alle records qua filevorming. Er moet dus meer worden geïnvesteerd in infrastructuur en slimme alternatieven zoals het rekeningrijden. Daarnaast moeten we naar een stabieler regelgevend kader. Door bijvoorbeeld telkens weer de notionele intrestaftrek in vraag te stellen, zullen we weinig ondernemingen motiveren om zich in Vlaanderen te vestigen.”

Hoe belangrijk is het om je als Vlaams bedrijf telkens opnieuw uit te vinden?

“Indien wij altijd klassieke kaartspelen waren blijven maken, zouden we nu ongetwijfeld een krimpend of zelfs reeds failliet bedrijf zijn. Je moet jezelf, je processen, je marketing, je HR en je producten continu in vraag blijven stellen en je moet durven te investeren. Zo hebben we vorig jaar twee fabrieken van Hasbro overgenomen. We leverden al kaarten aan hen, maar konden zo aan verticale integratie doen. Dankzij die overname bieden we nu een totaalpakket aan Hasbro, maar ook andere klanten kunnen hierdoor nu een beroep doen op ons voor de productie van volledige bordspelen.”